همه والاترند ( 1 ) . جالب اينكه در حديثى از امام صادق ع نقل شده كه فرمود : ظالم را از اين نظر مقدم داشته تا از رحمتش مايوس نگردد ، و سابقين به خيرات را از اين رو مؤخر نموده تا به عملشان مغرور نگردند ( 2 ) و هر سه معنى ممكن است منظور باشد . آخرين سخن در تفسير اين آيه اينكه در جمله * ( ذلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ ) * ( اين فضيلت بزرگى است ) در ميان مفسران گفتگو است كه مشار اليه در آن چيست ؟ بعضى گفته‌اند همان ميراث كتاب الهى است ، و بعضى آن را اشاره به توفيقى دانسته‌اند كه شامل حال سابقين بالخيرات مىشود ، و به اذن خدا اين راه را طى مىكنند ، ولى معنى اول با ظاهر آيه مناسبتر است . نكته : پاسداران كتاب الهى كيانند ؟ به گواهى قرآن مجيد خداوند بزرگ مواهب عظيمى به امت اسلامى داده كه از مهمترين آنها همين ميراث بزرگ الهى قرآن است . امت مسلمان را بر ساير امم برگزيده و اين نعمت را به آنها داده ، ولى به همان نسبت كه آنها را مورد لطف خاص خويش قرار داده ، مسئوليت سنگين نيز بر عهده آنها گذارده است . تنها در صورتى مىتوانند حق پاسدارى اين ميراث عظيم را انجام دهند كه در صف « سابقين بالخيرات » در آيند . يعنى از تمام امتها در انجام نيكيها پيشى گيرند ، در فراگيرى علم و دانش سبقت جويند ، در تقوى و پرهيزگارى ، در عبادت و خدمت به خلق ، در جهاد

--> ( 1 ) تفسير « فى ظلال القران » ذيل آيات مورد بحث . ( 2 ) تفسير « ابو الفتوح رازى » جلد نهم ذيل آيات مورد بحث .